چندشعر، چند شاعر

صدیقه عجزی زاده

hghgg

مخمس عجزی زاده

ازفضای ملک ما افلاس می آید برون دیو بدبختی بصد وسواس می آید برون

رنج و نکبت دور از مقیاس می آید برون اشک حسرت از دو چشم ناس می آید برون

بوی خون از قیمت اجناس می آید برون

فاقگی بر خلق همچون زخم ناسوراست وبس ازشیوع جوع یکسر خلق ناجوراست و بس

آه و فریاد غریبان نفخه صور است وبس ازقباحت روز روشن شام دیجوراست وبس

چارسو گر بنگری خناس می آید برون

طفلک بی دسترس خون جگر را میخورد بچه بادار ما شیر وشکر را میخورد

بیو ه مسکین همی آه سحر را میخورد مرغ نفس از بینوایی بال و پر را میخورد

کی مگر از قلب ها احساس می آید برون

زندگانی بشر را ارزش و مقدار نیست یک دل حق آشنا یک دیده بیدار نیست

ازصداقت و ز امانت شمه آثار نیست جز تقلب چرخ گردون را دیگر اطوار نیست

تار ابریشم تنی کرباس می آید برون

ای دل شوریده بیجا عمر را زهرن مشو صبر خالق رانگر بی صبر و بی مسکن مشو

هرچه از حد بگذرد رسوا شود کودن مشو مادر میهن دیگر من بعد آبستن مشو

چون که طفلت بعد ازین بی پاس می آید برون

جان من زین بیش با حرص و هوا مایل مباش درثبوت قدرت حق گمره و جاهل مباش

در ادای حق مردم خسته و کاهل مباش اینقدر از حال راز مردمان عافل مباش

چون ز آه بی نوا الماس می آید برون

مرگ با نام نکو چون گوهر خضرا بود زنده بدنام اندر زنده گی رسوا بود

چاره جویی بشر از همت والا بود "عجزی زاده" از غم درماندگان سودا بود

هر نفس از سینه اش احساس می آید برون

hghgg

در وصف مادر

مادر فرشته ز سمک تا سما بود

دامان او چو چشمه دارالشفا بود

اوچون کلید قفل سعادت بما بود

گر او رضا بود ز تو راضی خدا بود

زیرا رضای حضرت حق دررضای اوست

میدان یقین بهشت برین زیر پای اوست

ای کاشکی حقوق ترا من ادا کنم

آنچه بود امید تو آنرا ادا کنم

خشنودی ترا ز خدا التجا کنم

در دیده خاک پای ترا توتیا کنم

مادر فدای قلب پر از آرزوی تو

هم از نصایح و سخن و گفتگوی تو

مادر تو باعث شرف و هم وقار ما

پرتو فشان ز نور رخت شام تار ما

مسعود از وجود تو لیل و نهار ما

هستی مربی حق و آموز گار ما

قربان اشک های گهر بار دیده ات

منمون رنج و محنت جور کشیده است

شب تا بروز در بر مهرم نشسته ای

تا من نخفته ام تو کجا دیده بسته ای

ازهای های گریه من زود جسته ای

شب های سرد و تیره ز بیخوابی خسته ای

شرمنده ام ازین همه احسان و عطف تو

با مهربانی و کـــرم وجــــود لطف تو

دارم سپاس و مرتبت و احترام تو

هم فخر میکنم به معلای نام تو

لبریز باد از می و آمال جام تو

من"عجزی زاده" خاک ره و هم غلام تو

خواهم زحق بهشت برین باد جای تو

حور بهشت بسته ای خدمت برای تو

hghgg

نیکویی

مکن بد که بینی از روزگار

همیشه بکامش بود زهرمار

همیشه به نیکی تو دل زنده دار

به نیکی توان خلق کردن شکار

حذر کن ز آه دل دردمـــــــــــند

میازار مخلوق پروردگـــــــــار

بترس و مرنجان تو پیچاره یی

که عرش برین میشود بیقرار

یقین دان خرابست بیناد بد

نماند همی ملک بد پایدار

چه خوش گفت پیری به فرزند خویش

درو میکنی کشته نو بهـــار

درختی که حاصل نگیری از او

تبر گیرد از بیخ وبنش برآر

که معمار دل دان که خالق بود

چون آن کعبه را بنده کرد استوار

چو خواهی بدست آوری قرب حق

ز خود خواهی و سرکشی شو کنار

ز پستی توان بر بلندی رسید

مگر از بلندی شوی خاکسار

تو ای پور فرخنده اقبال من

بکن برد و باری شوی کامگار

مرنج "عجزی زاده" تو از نیک و بد

قناعت نما تو به این گیر و دار

hghgg

هجر و جدایی

ای مرغ دل خموش نوایت اثر نداشت

گویا کسی زناله زارت خبر نداشت

شد سالها که لاله جانسوز میکشی

آن بیوفا ز خواب گهی سر بدر نداشت

حقا که ظلمت شب هجران دراز بود

گویا که شام هجر و جدایی سحر نداشت

آن سنگدل ناله من ناشنیده رفت

زیرا حصول دولت سمع و بصر نداشت

نام پدر دلیل کمالت نمیشود

نشنیده که حضرت عیسی پدر نداشت

استاد عشق مسأله آموز من نشد

درس حدیث مهر چو زیر و زبر نداشت

ناصح مرا ز بیخبری پند میدهد

او خود چو داغ مهر کسی بر جگر نداشت

بگذشت با غرور و فتادم بپای او

یکبار هم ز لطف بسویم نظر نداشت

گفتم که دست من بقیامت بدامنت

دیدم ز خوف روز جزا هم حذر نداشت

شد عمر ها زخون جگر آب میدهم

نخل مراد خویش و لیکن ثمر نداشت

نشگفت یک گلی به گلستان آرزو

آنجا مگر نسیم بهاری گذر نداشت

شد"عجزی زاده" خار دو چشم پری رخان

بیچاره بود او بجهان پول و زر نداشت

hghgg

مستزاد

از ناله جانسوز شب تار چه حاصل                  ای یارچه حاصل

از درد دل خسته انگار چه حاصل                   ای یار چه حاصل

این قیمتی که آمده در فصل زمستان              شد مرگ غریبان

زین زنده گی مشکل و دشوارچه حاصل            ای یارچه حاصل

باشد دو هزار سیر برنج نرخ به بازار                 من میکشم آزار

از بوی خوش چکنی و آچار چه حاصل              ای یارچه حاصل

بیچاره شوهر زغم آذوقه مدهوش                   خود کرده فراموش

از پوشش زن مخمل گلدار چه حاصل                ای یار چه حاصل

دیریست که ازکلبه ما برق رمیده                    نوری ندمیده

زین سیم و گروپ بر درودیوارچه حاصل           ای یار چه حاصل

یکسو غم بی چوبی و یکسو غم سردی              با سوزش دردی

شب تا به سحر شکوه به تکرار چه حاصل          ای یارچه حاصل

ای تازه جوانیکه ز دانش خبرت نیست              یکجو اثرت نیست

برگوشه لب فلته سیگار چه حاصل                   ای یارچه حاصل

طفلان همگی منتظر جامه و نان اند                  بس گریه کنان اند

یک داو معاش تو به قمار چه حاصل                  ای یار چه حاصل

زاهد بدلت نیست اگر نور خدایی                      با زهد و ریایی

زین سبحه و سجاده و دستار چه حاصل          ای یارچه حاصل

تا چند زغم "زاده عجزی" بفغانی                    باید که بدانی

بی واسه اجرا نشود کار چه حاصل                     ای یارچه حاصل

hghgg

در وصف فردوسی

نخستین ثناخالق پاک را                  نصیب بشـــر کرده ادراک را

به ثانی درود فراوان من                     رسد بر رسول از دل و جان من

زبان برگشا خامه تحریر کن              زادراک فردوســـی تقدیر کن

چو او مرد دانایی و دانش ری              ازین پس بعالم نبیــــند کسی

ندانم سرشت اش زیاقوت شد            که جای و مقامش به لاهوت شد

خراسان کلید سخن بوده است          زگلبامه دانــش چمن بوده است

مگر خاک طوس ازبهشت آمده           که مردی چنین خوش سرشت آمده

که او معرفت را پیامبر بود                  بدست تفاهــــــم غضنفر بود

به شهنامه گویی زبر دست بود           به پای کمالــش فلک پست بود

زمین و زمان محو افکار او                  که جاوید عالـــــم شد آثار او

بشر را ره خیر آموخته                       بما از نکــــــویی زر اندوخته

زگفتار او پند و عبرت ترا                  عمل کن اگر هـــست همت ترا

نه چون رستم زال دور از خرد            که فرزند را بیگــــمان سر برد

چو فرزند بوی جگر میدهد                 سرخود بدست پدر میــدهــد

چو تهمینه مادر تو گریان مشو           بسوز پسر داغ و بریان مشـــو

به گفتار فردوسی گام بزن                  بدیوان دانش تو نامــی بزن

نداده چو محمود انعام او                      به نزد خدا بود اکــــرام او

چو فردوس فردوسی را جای شد          و را بر در شه چه پروایی شد

بگو عجزی زاده هزار آفرین                 به این مرد دانای روی زمین

hghgg

در وصف حضرت بیدل علیه رحمه

خوشا بیدل که نامش درجهان مشهور عالم شد

                زطبعش حلقه شعر و سخن را همچو خاتم شد

به ناسور دل عشاق گفتارش چومرهم شد

                زدانایی ادب را اول و آخر مقدم شد

نیابد فهم هرگز معنی تقریر شیرینش

                شکر بارد ز هر یک نقطه اشعار رنگینش

زکان معرفت در سخن را سربسر چیده

                صفا و صبح را برکین وبیدادی پسندیده

زر و سیم فلک را دایماً با چشم کم دیده

                بمقراض قناعت رشته انفاس ببریده

جهان تا کهکشانهایش به چشم او پر کاهی

                نه او را آرزوی سیم و زر نه عزت و جاهی

کلامش پای تا سر عبرت و پند و مثل دارد

                بلندیهای سیر فکر او کوه و کوتل دارد

سخنهایش حلاوت عاقلان را چون عسل دارد

                ادا و رمز و تقریرش فروغی چون زحل دارد

بتوصفش گهر ریزد ز نوک خامه می زیبد

                بپاس یاد و بودش مستی هنگامه می زیبد

زطبع هر کسی طرز سخن شیرین نمی آید

                حنای خام بر دست کسی رنگین نمی آید

هوا گر تیره باشد ماه ما پروین نمی آید

                بحسن خاص دلبر قابل تحسین نمی آید

مگر تخمیر بیدل در سرشت از گنج عرفان شد

                که نور معرفت از مشعل نطقش درخشان شد

نزاکتهای دیوانش کشد دل را بسوی او

                می صدق و صفا جاری ز رمز گفتگوی او

شراب مهر و الفت دایماً اندر سبوی او

                تواضع عجز و تمکین شیوه کردار و خوی او

نواقص های خوبان روبرو آیینه آسان میگفت

                حقیقت بی تعرض آشکارا و عیان میگفت

زهر فرد بیانش همت شاهانه میریزد

                به تحسین کمالش باده در پیمانه میریزد

ز سوز جزبه عشقش پر پروانه میریزد

                زحیرت "عجزی زاده" اشک بی تابانه میریزد

بنازم خطه برلاس را با اینچنین پورش

                برفت و جاویدانی شد بعالم نام مشهورش

hghgg

مخمس عجزی زاده

سفله گان را عیش دنیا مفت و ارزانی بود

                                عاقلان را دیده از غم بحر طوفانی بود

مهر و الفت را عمارت رو به ویرانی بود

                                بی تمیزی های عالم بس نمایانی بود

                صرف عمر تیره بختان در پریشانی بود

مرد صاحب دل ذلیل و خوار و زار افتاده است

                                نزد ابنای زمان بی اعتبار افتاده است

اشک غم جای چو ابر نوبهار افتاده است

                                سکه مهر و وفا از اعتبار افتاده است

                درچلند امروز مهر سست و پیمانی بود

غنچه غفلت بزودی بال و پر وا میکند

                                رتبه اهل سفاهت را دو بالا میکند

خامه مضمون جفا و جور انشا میکند

                                چرخ گردون بی تمیزی را تقاضا میکند

                اخگر بی بند وباری تیز طغیانی بود

انجم آرای محفل ابله و بیباک شد

                                سینه مرد سخنور از خموشی چاک شد

دیده اهل بصارت از الم نمناک شد

                                مشت زر از تیره بختی درکف ما خاک شد

                موج خون اندر جگر لعل بدخشانی بود

ارزش جنس خرد را بیع در بازار نیست

                                فهم و دانش را سر مو عزت و مقدار نیست

دشت و دامان فراست را در و دیوار نیست

                                هیچکس را از صدور ناروایی عار نیست

روز روشن از قباحت شام ظلمانی بود

نیست مردم را بکار خیر یک مو رغبتی

                                در میان خلق نبود مهر و انس و شفقتی

شد نصیب مستمندان درد و رنج و نکبتی

                                چست وچالایم در راه خطا و بدعتــی

سستی و تقصیر ما را در مسلمانی بود

چون بنای دار دنیا از فنا بنیاد شد

                                عمر ما در راه غفلت پیشگی بربادشد

ابله و ناکس ز کسب نا روایی شاد شد

                                "عجزی زاده" از درحق طالب امداد شد

                چاره بیچاره گان الطاف رحمانی بود

hghgg

                  شعله حمرا

اشک غم از دیده من جاری چون دریا بود

                                درمیان سینه ام از غصه بس غوغا بود

این دل بسمل فتاده در میان موج خون

                                گشته از تار دو گیسوی خط طغرا بود

دوش رفتم در طربگاه بتان می پرست

                                در برویم بسته، گفتند منزلت صحرا بود

آنکه خون عاشقان باشد میان ساغرش

                                کی ز مرگ چون بیچاره اش پروا بــود

قیس مجنون هم ز هشیاری ندارد نقد عمر

                                این همگی دیوانگی از فتنه لیلا بود

پا زحد بیرون مکش ای جان مگر نشنیده ای

                                هرچه از حد بگذرد او عاقبت رسوا بود

هر نفس کز سینه ام بیرون رود شام و سحر

                                اخگر و آتش بسان شعله حمرا بـــود

آرزو دارم وصالش را به بیداری مگر

                                اینهمه خواب و خیال و مستی و رویا بود

نی بسر سودای سود و نی بتن ترس زیان

                                ناتوانم قوتم عطر شبنم گلهــــا بود

در خرابات مغان هشیار بودن مشکل است

                                تا که بزم وساقی و جام و می و مینا بود

از تواضع میتوان پیدا نمودن برتری

                                نی ز جرم سرکشی اش و بدی بوریا بود

                "عجزی زاده" با تحمل بگذر از جور رقیب

                میرسد روزی که قاضـــی خالق یکتا بود

hghgg

رباعیات

یارب بدر تو عذر خواه آمده ام

سر تا به قدم غرق گناه آمده ام

دیدم که پناه بی پناهان هستی

زآنرو به پناهت به پناه آمده ام

****                         ****

ای سرور انبیا فدایت ســر من

ای شافع کل به عرصه محشر من

از خوف گنه مرا چــنان قوت ده

تا کور شود ز دیده چشم تر من

****                         ****

یا رب ز تو من صدق و صفا می خواهم

از کذب زبان ناروا می خواهــــــم

مردم همه دولت جـهان می طلبــند

اما ز تو فقط تــــرا میــخواهـــم

****                         ****

دنیا دنی به غــم دچارم کردی

در محضر خلق شرمسارم کردی

بدبختی من محبت دولت توست

این شیوه سیاه روزگـارم کردی

hghgg

+ نگارنده دهزاد |